Login

Git từ con số 0: tạo repository và đẩy code đầu tiên lên GitHub

  • author-image

    Nguyễn Đình Cường

  • blog-tag
  • blog-comment 0 comment
  • created-date 09 Nov, 2026
blog-thumbnail

Git giúp bạn lưu lại mọi phiên bản của dự án, quay lại khi lỡ làm hỏng và làm việc nhóm mà không ghi đè code của nhau. Bài này đưa bạn đi từ việc khởi tạo repository đầu tiên đến đẩy code lên GitHub, bằng những lệnh bạn sẽ dùng mỗi ngày.

Git và GitHub khác nhau thế nào

Git là công cụ chạy trên máy bạn để theo dõi thay đổi. GitHub là dịch vụ lưu trữ repository trên mạng, giúp sao lưu, chia sẻ và cộng tác. Bạn có thể dùng Git mà không cần GitHub, nhưng hai thứ kết hợp rất mạnh.

Bước 1: Cấu hình lần đầu

Sau khi cài Git, khai báo danh tính (chỉ làm một lần):

git config --global user.name "Ten Cua Ban"
git config --global user.email "email@example.com"
git config --global init.defaultBranch main

Bước 2: Khởi tạo repository

mkdir my-project
cd my-project
git init
echo "# My Project" > README.md
git status

git status cho biết file nào mới, file nào đã thay đổi. Lệnh này nên dùng thường xuyên để biết mình đang ở đâu.

Bước 3: Chu trình add, commit

Git có "khu vực chờ" (staging area). Bạn chọn những thay đổi muốn đưa vào, rồi chốt chúng thành một commit:

git add README.md
git commit -m "Thêm README ban đầu"
git log --oneline

Vài quy tắc cho thông điệp commit tốt:

  • Viết ngắn gọn, nói rõ điều đã làm ("Thêm form đăng nhập" tốt hơn "sửa linh tinh").
  • Mỗi commit nên là một thay đổi có ý nghĩa, không dồn mọi thứ vào một commit khổng lồ.
  • Dùng git add . thận trọng, hãy kiểm tra bằng git status để không thêm nhầm file bí mật.

Bước 4: Bỏ qua file không cần theo dõi

Tạo file .gitignore liệt kê những thứ không nên đưa lên Git: thư viện tải về, file cấu hình bí mật, file build.

node_modules/
venv/
.env
*.log
.DS_Store

Tuyệt đối không commit mật khẩu, token hay khóa API. Nếu lỡ commit, việc xóa file ở commit sau là không đủ vì lịch sử vẫn còn; bạn nên đổi khóa ngay lập tức.

Bước 5: Đẩy lên GitHub

  1. Đăng nhập GitHub, bấm New repository, đặt tên, chọn công khai hoặc riêng tư. Nếu bạn đã có code cục bộ thì không cần tích tạo sẵn README.
  2. Sao chép địa chỉ repository (HTTPS hoặc SSH).
  3. Kết nối và đẩy code:
git remote add origin https://github.com/ten-ban/my-project.git
git branch -M main
git push -u origin main

Lần đầu bạn có thể được yêu cầu đăng nhập. GitHub không còn chấp nhận mật khẩu tài khoản cho thao tác Git qua HTTPS, thay vào đó dùng trình quản lý thông tin đăng nhập, token truy cập cá nhân hoặc SSH key. Các lần sau chỉ cần git push.

Làm việc với nhánh

Nhánh (branch) cho phép bạn thử tính năng mới mà không ảnh hưởng nhánh chính:

git switch -c tinh-nang-moi
# ... sửa code, add, commit ...
git switch main
git merge tinh-nang-moi

Khi cộng tác, thường bạn đẩy nhánh lên GitHub rồi tạo Pull Request để đồng đội xem xét trước khi hợp nhất.

Các lệnh cứu nguy hữu ích

  • git diff: xem chi tiết thay đổi chưa add.
  • git restore tên-file: hủy thay đổi chưa commit của một file (cẩn thận vì không hoàn tác được).
  • git pull: kéo thay đổi mới từ GitHub về.
  • git clone địa-chỉ: sao chép một repository về máy.

Thói quen tốt khi dùng Git

Ngoài các lệnh, thói quen mới quyết định bạn dùng Git hiệu quả đến đâu. Hãy commit sau mỗi thay đổi có ý nghĩa thay vì cuối ngày. Kéo code mới về (git pull) trước khi bắt đầu làm việc để giảm xung đột. Khi xung đột xảy ra, đừng hoảng: Git đánh dấu rõ các đoạn khác nhau trong file, bạn chỉ cần chọn nội dung đúng, lưu lại rồi commit. Đặt tên nhánh có ý nghĩa như sua-loi-dang-nhap thay vì test2. Và cuối cùng, đừng ngại dùng git status và git log để luôn biết mình đang ở đâu.

Kết luận

Vòng lặp add, commit, push là nền tảng của mọi quy trình làm việc với Git. Hãy tập commit nhỏ và thường xuyên ngay từ dự án cá nhân, bạn sẽ thấy việc làm nhóm sau này dễ dàng hơn rất nhiều.

Muốn thành thạo Git cùng các kỹ năng làm việc nhóm của lập trình viên, bạn có thể tìm khóa học phù hợp tại codebem.com.

author_photo
Nguyễn Đình Cường

0 comment