Scrum là khung làm việc Agile được dùng rộng rãi nhất để phát triển sản phẩm. Nó không phức tạp: một nhóm nhỏ làm việc theo các vòng lặp ngắn, mỗi vòng giao ra một phần sản phẩm dùng được. Nắm ba vai trò, năm sự kiện và ba sản phẩm bàn giao là hiểu được gần hết Scrum.
Ba vai trò
- Product Owner (PO): chịu trách nhiệm tối đa hóa giá trị sản phẩm. PO quản lý Product Backlog, quyết định thứ tự ưu tiên và làm cầu nối với các bên liên quan.
- Scrum Master: giúp nhóm hiểu và áp dụng Scrum, gỡ bỏ vướng mắc, bảo vệ nhóm khỏi sự xao nhãng. Đây là vai trò phục vụ nhóm, không phải sếp hay người giao việc.
- Developers: những người thực sự tạo ra sản phẩm, gồm cả lập trình, kiểm thử, thiết kế... Họ tự tổ chức để quyết định làm thế nào hoàn thành công việc.
Cùng nhau họ tạo nên Scrum Team, thường nhỏ gọn, khoảng mười người hoặc ít hơn theo hướng dẫn của Scrum Guide.
Năm sự kiện
- Sprint: vòng lặp có độ dài cố định, tối đa một tháng, thường hai tuần. Là chiếc 'hộp' chứa các sự kiện còn lại.
- Sprint Planning: lập kế hoạch cho sprint. Nhóm chọn việc từ backlog, đặt Sprint Goal và quyết định cách thực hiện.
- Daily Scrum: buổi họp ngắn mỗi ngày (tối đa 15 phút) để đồng bộ tiến độ và điều chỉnh kế hoạch cho ngày hôm đó.
- Sprint Review: cuối sprint, trình bày kết quả cho các bên liên quan và thu phản hồi để điều chỉnh backlog.
- Sprint Retrospective: nhóm nhìn lại cách làm việc của chính mình và chọn một số cải tiến cho sprint sau.
Ba sản phẩm bàn giao (artifact)
- Product Backlog: danh sách có thứ tự mọi thứ sản phẩm có thể cần. Luôn thay đổi theo hiểu biết mới.
- Sprint Backlog: các mục được chọn cho sprint, cộng với kế hoạch thực hiện. Nhóm làm chủ nó.
- Increment: phần sản phẩm hoàn chỉnh, dùng được, đã đạt Definition of Done sau mỗi sprint.
Mỗi sản phẩm gắn với một cam kết: Product Goal cho Product Backlog, Sprint Goal cho Sprint Backlog, Definition of Done cho Increment.
Một sprint hai tuần thường diễn ra thế nào?
| Thời điểm | Hoạt động |
|---|
| Ngày đầu | Sprint Planning |
| Mỗi ngày | Daily Scrum, làm việc, trao đổi, hoàn thành việc |
| Trong sprint | Tinh chỉnh backlog (refinement) cho các sprint tiếp theo |
| Cuối sprint | Sprint Review rồi Sprint Retrospective |
Vài nguyên tắc dễ bị bỏ quên
- Trong sprint, không thêm việc làm đổi hướng Sprint Goal. Nếu mục tiêu không còn phù hợp, PO có thể hủy sprint, nhưng hiếm khi nên xảy ra.
- Chất lượng không được hạ thấp để kịp tiến độ, vì Increment phải đạt Definition of Done.
- Nhóm tự quản lý: không ai bên ngoài bảo họ chuyển việc thành sản phẩm thế nào.
- Scrum là khung mỏng, không phải bộ quy trình đầy đủ, bạn cần bổ sung thực hành kỹ thuật phù hợp.
Các lỗi thường gặp khi áp dụng
- Scrum Master bị biến thành quản lý dự án giao việc.
- Daily Scrum thành buổi báo cáo cho sếp thay vì đồng bộ trong nhóm.
- Không có Sprint Review thật sự, chỉ trình chiếu trong nội bộ.
- Retrospective bị bỏ qua khi bận, trong khi đó mới là nơi cải tiến.
- Product Owner quá bận hoặc thiếu quyền quyết định, nhóm không có hướng rõ ràng.
Kết luận
Scrum gói gọn trong một vòng lặp: lập kế hoạch, làm, đồng bộ hằng ngày, trình bày kết quả và cải tiến. Hãy thử với một sprint ngắn, quan sát điều gì hiệu quả và điều chỉnh. Để có chi tiết chính xác nhất, hãy đọc Scrum Guide chính thức, bản miễn phí và ngắn gọn.
Nếu muốn học Scrum cùng các tình huống thực tế trong dự án phần mềm, hãy xem thêm tại codebem.com.
Nguyễn Đình Cường
0 comment